دوستان مهربان

      تفاوت بین مفهوم روش شناسی و تکنیک

روش شناسی راه درست اندیشیدن است که محقق برای اندیشیدن و دست یابی به شناخت (معرف یک موضوع) از آن استفاده می کنند باتوجه به مواردی که در علوم اجتماعی است این روش شناسی می تواند متفاوت باشد بنابراین روش شناسی همان روش تحقیق نیست بلکه یک شیوه دست یابی به شناخت و شیوه چگونه اندیشیدن است .

      تحقیق چیست؟ تحقیق فرایندی است که از یک نقطه شروع مراحل مختلفی را طی کرده و یک نقطه ختم می شود. هیچ مرحله ای جایگزین مرحله دیگری نمی شود.

      تکنیک چیست؟ ابزاری است که در هرمرحله از تحقیق آن را به کارگرفته و بعداً کنار می گذارد مثلاً برای تجزیه و تحلیل داده ها از پرسشنامه استفاده می کنیم و بعداً از استفاده آن را کنار گذاشته به مرحله دیگری می رویم پس پرسشنامه یک تکنیک است.

      ویژگی روش تحقیق چیست؟

1-   التزام داشته باشد.

2-   عینیت داشته باشد

3-   عقلانی باشد

4-   روح علمی داشته باشد (از هرگونه پیش داوری به دور باشد)

5-   شک دست گیری داشته باشد (یعنی محقق بگوید من فکر می کنم.پس هستم) یعنی شخصاً با همه تجارب مواجه شوم.

نکته: برای موضوع تحقیق بایستی جامعه آماری داشته باشیم که بتوان نمونه آماری بدست بیاوریم

      دسته بندی تحقیقات : تحقیقات را براساس ملاک زمان به دو دسته تقسیم می کنیم.

1-   دسته بندی تحقیقات طولی

2-   دسته بندی تحقیقات مقطعی

الف) تحقیقات طولی : هدف محقق از این تحقیق بر اساس وقوع یک پدیده درطول زمان است یعنی محقق قصد تاثیر زمان بر روی یک پدیده را دارد که این موضوع درطول زمان چه تغییراتی کرده است.

ب) تحقیقات مقطعی: هدف محقق از این تحقیقات یعنی محقق می خواهد یک موضوع را در مقطع خاص زمانی مورد بررسی قرار دهد. تحقیقات بر اساس ملاک ژلفا و عمق مورد بررسی قرار می گیرد.

      تحقیقات بر اساس ژلفا و عمق تحقیق انجام می شود به دو دسته تقسیم می شود.

1-   تحقیقات ژلفانگر

2-   تحقیقات پهنا نگر

      ویژگی تحقیقات ژلفانگر چیست؟ علت یابی می کند(تبیین می کند) یعنی اینکه محقق دنبال دلیل موضوع می گردد و می خواهد روی موضوع عمیقاً کارکند نمی خواهد فقط توصیف کند بلکه به عمق قضیه رفته علت یابی موضوع را که نه تنها توصیف می شود بلکه علت یابی را نیز انجام می شود.

      ویژگی تحقیقات پهنانگر چیست؟ در تحقیقات هنا نگر محقق بر اساس جامعه آماری فقط توصیف می کند و دنبال علت یابی نیست.

تحقیقات بر اساس هدف محقق از انجام تحقیق به دو دسته تقسیم می کنیم.

الف) تحقیقات بنیادی: تحقیقات بنیادی تحقیقاتی هستند که در آنها محقق به نبال راه حل برای موضوع نیست بلکه برای توسعه علم و دانش است یا برای جواب دادن به ذهنیات خود محقق

ب) تحقیقات کاربردی: تحقیقات کاربردی تحقیقاتی است که محقق از ابتدا در پی یافتن راه حلی برای حل مسائل جامعه است مثلاً محقق می خواهد راه حلی برای معضل ترافیک شهری پیدا کند.

      تحقیقات بر اساس نوع نگرش محقق به سه دسته تقسیم می کنیم.

1)   تحقیقات توصیفی : تحقیقاتی است که توصیف می کند می تواند پهنا نگر هم باشد که به آن تحقیق پیمایشی هم می گوییم.

2)   تحقیقات تجربی و آزمایشگاهی: در اینجا محقق جامعه آماری را دست کاری می کند به عنوان مثال یک یا چند متغییر را وارد جامعه آماری کرده و تاثیر آنها را در جامعه آماری ببیند

3)   تحقیقات تاریخی: یعنی موضوعی را در زمان گذشته مورد تجزیه وتحلیل قرار دهیم.

      تحقیقات دلفی چیست؟

نوعی از تحقیقات کیفی است که درآنجا محقق برای انجام کارتئوری ندارد از اجماع نظر متخصصان و اتکای نظر انها درمورد یک مسئله یا موضوع استفاده می کند و یک تئوری را بدست می آید.(دلفی اسم فرد است)

      اولین مطالب در روش تحقیق چیست؟

اولین مطالب در روش تحقیق انتخاب موضوع است.

      ویژگی های موضوع تحقیق چیست؟

موضوع تحقیق به جزء اینکه قابلیت تحقیق باشد و دارای جامعه آماری باشد رعایت ویژگی های زیر الزامی است

1)    موضوع تحقیق باید با امکانات محقق همخانی داشته باشد (مثلاً محقق به جامعه آماری دسترسی داشته باشد)

2)   علاقه محقق هم مهم است موضوع تحقیق باید با علاقه محقق و تجربیاتی که قبلاً داشته همخانی داشته باشد ضمن اینکه با بافت جامعه هم سو باشد.

چه مواردی در انتخاب موضوع تحقیق به ما میتواند کمک کند.

1)   تجربه محقق : شامل برخوردهای روزانه یا دغدغه ذهن مخاطب

2)   کارهای پژوهشی که قبلا انجام شده

3)   تئوری یا نظریات نظریه پردازان معروف

4)   موسسات غیرانتفاعی

فصل اول

      مراحل تحقیق پس از انتخاب موضوع

1)      مقدمه (توضیح کلی درخصوص موضوع می دهیم یعنی اینکه می خواهیم چه کاری انجام دهیم (در دو یا سه صفحه)

2)      تاریخچه مطالعاتی درباره موضوع: یعنی اینکه روند ایجاد موضوع در دنیا و جامعه مورد نظر من چگونهبوده ( میتوان 10 تا 15 صفحه باشد.)

3)      بیان مسئله (ابتدا توضیحی از خود مسئله می آوریم و بعد ثابت می کنیم موضوع ما یک مسئله اجتماعی است و درانتهای بیان مسئله سوالات اصلی را بیان می کنیم این سوالات همان اهداف کلی تحقیق است.

4)      ضرورت و اهمیت تحقیق: شامل دو بعد است.

الف) نظری یا تئوری (یعنی اینکه موضوع یا مسئله چقدر اهمیت دارد وتا چه حد میزان باعث توسعه علم و دانش می شود.

ب) کاربردی : بررسی این موضوع تا چه حد می تواند مشکلی از مسائل اجتماعی را حل کند و تا چه حد کاربردی است.

5)      اهداف تحقیق: الف) اهداف کلی یا عام یعنی هدف کلی تحقیق که در واقع همان سوالی است که در انتها ی بیان مسئله آمده است. ب) اهداف خاص : زمانی که ما متغییر های مختلف تحقیق را ریز کرده و به آن جواب می دهیم

6)      تعریف اصطلاحات : که در اینجا مفاهیم تحقیق را تعریف می کنیم مثلاً اگر تحقیق ما نقش سرمایه اجتماعی بر میزان احساس امنیت جوانان بین 17 تا 25 سال منطقه 11 شهر تهران باشد بایستی واژه ها و مفاهیم مثل سرمایه اجتماعی ، احساس امنیت جوانان منطقه 11 و شهر تهران تعریف می شود.

فصل دوم

      مروری بر مبانی نظری و تحقیقات پیشین : یعنی ما به مسئله تحقیق پشتوانه نظری بدهیم.

      مبانی نظری چیست؟ مبانی نظری شامل کلیه تئوری هایی است بطور مستقیم یا غیر مستقیم با موضوع ما در ارتباط باشد.

      چارچوب نظری چیست؟ وقتی ما بین تمام تئوری هایی که جمع کرده ایم چارچوبی را که منطقی با موضع ماست انتخاب کنیم این چارچوب نظری خود می گوییم.

تحقیقات پیشین انجام گرفته شامل چه مواردی است.

الف) تحقیقات انجام گرفته در داخل کشور

ب) تحقیقات انجام گرفته در خارج از کشور

      فرضیه چیست؟ یک قضیه آزمایشی است بر حسب حدس وگمان که به عنوان پاسخی برای سول پیش آمده در تحقیق به شکل موقتی پیشنهاد می گردد بنابراین پیشنهاد فرضیه پیشنهاد بودن، موقتی بودن، آزمایشی بودن

      انواع فرضیه را نام ببرید.

الف) براساس تعداد متغییر: شامل یک متغییر و چند متغیره

ب) براساس سطح متغیر: شامل فرضیه کلان و فرضیه خرد

ج) بر اساس شکل بیان : ا- فرضیه یا تحقیقی اس 2- آماری است

      سطوح اندازه گیری را نام ببرید و یک مورد را توضیح دهید

1-   سطح اسمی: بیشتر دو قسمتی هستند مثلاً شهر تهران دو برابر شهر اهواز است یا نسبت

2-   سطح ترتیبی: مانند رتبه بندی مدرک تحصیلی

3-   فاصله ای : مانند اعداد1تا 10 یا 11 تا 20

4-   سطح نسبی: مانند اعداد بشرطی که صفر مطلق هم معنی داشته باشد. مانند دمای هوا

فصل سوم

      روش تحقیق : که خود شامل مقدمه، تعریف روش تحقیق ، تعریف جامعه آماری ، انتخاب شیوه مناسب برای تعیین حجم نمونه ، انتخاب مناسب نمونه گیری ، انتخاب شیوه مناسب برای جمع آوری داده ها، توضیح اعتبار و روایی پرسشنامه معمولاً هر فصل یک مقدمه دارد شامل سه یا چهار صفحه ، به دنبال آن تعریفی از روشی که با آن تحقیق را انجام داده ایم می آوریم(مثلاً روش پیمایشی)

      جامعه آماری چیست؟جامعه آماری ما جامعه ای است که برای تحقیق انتخاب کرده ایم.

      حجم نمونه چیست؟ همان نمونه آماری است و دلالت براین دارد که تعداد افرارد انتخاب شده درنمونه می تواند معرف کل باشد این نمونه به وسیله فرمول کوکران به وجود می ید.آید.

Pچیست: درصد احتمال وجود یک صفت درجامعه آماری ما

Qچیست؟ درصد عدم احتمال وجود یک صفت

Tچیست؟ درصد احتمال صحت گفتار همیشه ثابت است . 56/9

Wنمونه اماری

N: نمونه بزرگ آماری جامعه

D: نمونه جامع آماری

      روش نمونه گیری

1)   روش های غیر احتماعی مانند نمونه گیری در دسترس

2)   روش های احتماعی که در اینجا شانس همه افراد برای انتخاب یکسان است.

3)   روش سیستماتیک : بطوری که محقق ابتدا یک عدد را با نظر جامعه آماری بدست آورده و با استفاده از آن نمونه آماری را بدست می آورد.

4)   روش طبقه ای ای : مثلاً می خواهیم تحقیقی را در دانشگاه تهران انجام دهیم بصورت دانشکده ای و کلاسی نمونه آماری را بدست خواهیم آورد.

5)   انتخاب شیوه مناسب برای جمع آوری داده ها

      تعریف پرسشنامه: عبارتند از مجموعه ای از سوالات که محقق برای رسیدن به اهداف تحقیق (آزمودن فرضیه ها) آماده می کند.

      انواع پرسشنامه

1)   پرسشنامه بسته

2)   پرسشنامه باز

درپرسشنامه بسته پاسخگویان قدرت مانور کمتری دارند و جواب هم تقریبا بسته است اما در پرسشنامه باز پرسشنامه پرسش درکمال آزادی و اختیار مطالبش را بیان کرده و محدودیتی ندارد.

      تنظیم پرسشنامه شامل چند مرحله است؟ شامل سه مرحله

مرحله اول: شاخص ها و متغییر ها و مفاهیم را استخراج می کنیم

مرحله دوم: تخصصی است و ضریب همبستگی بین گویه ها را می سنجیم.

مرحله سوم: آزمون مقدماتی انجام می دهیم یعنی اینکه قبل از توضیح پرسشنامه حدود 10 تا 15 عدد آن را تکثیر و دراختیار افراد آگاه قرار می دهیم اگر مشکل نداشت آن را اقدام به تکثیر بقیه آنها خواهیم کرد.

      مصاحبه چیست؟

یک پرسشنامه شفاهی است که برای گرد آوری اطلاعات به کار می رود.

      انواع مصاحبه

1)   منظم( درمصاحبه منظم گر نمی تواند سوالات را جابه جاکند)

2)   نیم منظم( درنیمه منظم مصاحبه گر می تواند فقط اطلاعات عمومی را جابه جا کند)

3)   نامنظم( درمصاحبه نامنظم هم مصاحبه کننده و هم مصاحبه شونده می تواند مصاحبه را پس و یا پیش کنند)

      مشاهده چیست؟

مشاهده یک نگاه سطحی گذرا و بی هدف نیست بلکه مشاهده یک نگاه زیرکانه ، عمیق و جزئی است بایستی نافذ و هدفمند باشد.

فصل چهارم

توصیف تجزیه وتحلیل داده ها:

      منظور از توصیف داده ها چیست؟

توصیف داده ها توسط شاخص های مرکزی انجام می شود که شاخص مرکزی عبارتد از مد، میانه و میانگین

      مدچیست؟ مقداری از متغییر ها که فراوانی آن نسبت به مقادیر دیگر بیشتر است

      میانه چیست؟ مقداری از متغیر که نیمی از مقادیر از آن بیشتر و نیمی دیگر از آن کمتر باشد.

      میانگین چیست؟ حاصل  تقسیم جمع تمامی مقادیر پراکندگی بر تعداد آنها

فصل پنجم

      نتیجه گیری و ارائه راهکار

باتوجه به نتایج که از تست فرضیه ها بدست آوردیم بایستی نتیجه گیری کنیم و در نهایت یک یا چند راهکار برای حل مسئله یا شکل یا مسئله تحقیق ارائه دهیم نتیجه گیری به سه روش زیر بدست می آید.

1)   استنتاج نظری: یعنی اینکه ما از یک چارچوب نظری در تحقیق استفاده کرده ایم و بایستی در پایان نتیجه بگیریم که این نظریه ای که استفاده کرده ایم نظریه خوبی بوده یانه یعنی نتیجه گیری ما درست است ومنطق با چارچوب است.

2)   استنتاج روشی: یعنی اینکه این تکنیک یا روشی که ما برای جمع آوری اطلاعات استفاده کرده ایم روش مناسبی نبوده

3)   استنتاج کاربردی: یعنی اینکه باتوجه به نتایج بدست آمده تحقیق یک استنباط کاربردی داشته باشیم یعنی بر اساس این اطلاعات و نتایج بدست آمده بتوانیم درنهایت راه حل کاربردی ارائه دهیم بعد از نتیجه گیری بایستی در پایان تحقیق ضمائم را بیاوریم.

ضمائم یعنی مواردی که توانسته اند شکل مستقیم یا غیر مستقیم در تحقیق به ما کمک کنند بعد از ضمائم به کتاب نامه (بیو گرافی)

واژه تکنولوژی به معنی برخورد سیستماتیک یا نظم در برابر واژه تکنولوژی در فرهنگ مختلف آمده است در دنیا باید هماهنگ باشیم ناهماهنگی فرهنگ چالش به دنبال دارد.

• تکنولوژی بکارگیری دانش علمی برای حل مشکلات یک جامعه است.
• تکنولوژی اجرای عملی دانش است و سیستمی است برای تبدیل دانش فنی به محصولات تجاری

طبقه بندی تجاری

-1 تکنولوژی نو)جدید( : هرتکنولوژی که جدیداً عرضه یا بکار گرفته نشود و بر شیوه تولید محصولات یا خدمات تاثیر داشته باشد

-2 تکنولوژی نوظهور: هرتکنولوژی که هنوز کاملاً تجاری نشده و احتمال می رود حدوداً در پنج سال آینده تجاری شود.

-3 تکنولوژی سطح بالا : به تکنولوژی های پیشرفته اطلاق یا گفته می شود و این تکنولوژی ها بشدت وابسته به تحقیق و توسعه دانش کارکنانی با دانش سطح اطلاق باشد.

-4 تکنولوژی میانه: به تکنولوژی هایی اطلاق می شود که بیش از سایر تکنولوژی ها در معرض واگذاری قرار دارد.

-5 تکنولوژی سطح پایین : تکنولوژی هایی که دربخش های بزرگی از جامعه بشری نفوذ کرده عملیات آنها اغلب دستی و نیمه اتوماتیک است.

-6 تکنولوژی مناسب: یعنی که با زیرساخت های فنی و مهارت های نیروی انسانی یک جامعه متناسب باشد.

نقش تکنولوژی درخلق ثروت

تکنولوژی همیشه نقش مهمی درخلق ثروت برای کشورها در تاثیر گذاری استاندارد ها و کیفیت زندگی داشته است. تکنولوژی ثروت خلق نمی کند بلکه شیوه موثر و مناسب بهره گیری از تکنولوژی است که ثروت می سازد. یعنی مدیریت تکنولوژی مهم است

سه منبع اصلی رشد اقتصادی در هر کشور

1)  سرمایه زیاد : سرمایه را می توان به عنوان کالا یا خدمات استفاده شده برای تولید دیگر کالاها تعریف کرد شامل: ماشین آلات ساختمان ها و ابزار الات

2)  نیروی کار ماهر : نیروی کار عبارت است از مشارکت های موثر و تمام مردمی که در امر تولید کار می کنند یا همان سرمایه انسانی

3)  پیشرفت فنی : پیشرفت فنی با تغییر در تکنیک ها و فنون و بهره گیری از ماشین آلات جدید انجام می شود.

منظور از نوآوری و تکنولوژی چیست؟

نوآوری عبارت است از عرضه یک محصول خدمت یا فرایند جدید به بازار انواع نوآوری را نام برده و آن را توضیح دهید. 

1)  نو آوری بنیادی

2)  نو آوری انقلابی ( تدریجی یا تکاملی)

نو آوری بنیادی چیست؟ نو آوری بنیادی برپایه یک اختراع استوار می باشد و نقطه عطفی برای بروز یک تحول درصنعت است.

نو آوری انقلابی چیست؟ نو آوری انقلابی کوچک هستند اما نقش مهمی در بهبود یک کالا ، فرایند یا خدمت دارند به عنوان مثال : تولید کامپیوتر شخصی قابل حمل در سال 1891 یک نو آوری تکنولوژیک تدریجی بود.

عوامل موثر در انتقال موفقیت آمیز تکنولوژی به کشورهای درحال توسعه

1)  مدیریت کارا و موثر

2)  همکاری نزدیک بین مراکز تحقیقاتی و صنایع

3)  توجه به فعالیت های تحقیق و توسعه

4)  دردسترس بودن بازار کافی

5)  قابلیت جذب کشور گیرنده تکنولوژی

6)  حمایت موثر دولت

7)  تمایل انتقال دهند و گیرنده تکنولوژی

8)  سیاست توسعه صادرات

 مراحل انتقال تکنولوژی چند نوع است

1)  مراحل شناسایی وارزیابی

2)  مرحله انتخاب

3)  مرحله کسب تکنولوژی

4)  مرحله مذاکره و شناساندن

5)  مرحله انطباق و بومی سازی تکنولوژی

6)  مرحله چگونگی انتقال بطور گسترده

7)  مرحله جذب و اجرای بهره برداری از تکنولوژی

8)  مرحله توسعه تکنولوژی

روش های انتقال تکنولوژی کدامند

1)  انتقال تکنولوژی از راه جذب سرمایه گذاری خارجی

2)  سرمایه گذاری مشترک

3)  انتقال تکنولوژی از طریق بستن قرارداد های مشروط

4)  خرید وفروش تکنولوژی بصورت یکجا

5)  انتقال تکنولوژی از راه ایجاد صنایع مونتاژ

اثرگذاری تکنولوژی بر شئون انسان درسه دوره تمدن بشر

1-   اثرگذاری تکنولوژی درتمدن اولیه کشاورزی: درجامعه کشاورزی روند تولید و مصرف در یک بستر انجام می گرفت یعنی تولید کننده هرنوع کالا وخدماتی تولید می کرد و به مصرف خود می رساند اما تکنولوژی بستری را فراهم کرد که در دنیای کشاورزی با دنیای صنعت ارتباط برقرار نماید.

2-  اثر گذاری تکنولوژی بر انسان در انقلاب صنعتی: این مرحله از حساس ترین مرحل حیاط بشری به شمار می آید چرا که تکنولوژی و صنعت دگرگونی های بنیادی در انسانها ایجاد کردند و با ایجاد گسست بین شیوه تولید، بافت جمعیتی و ساختار قدرت موجب ساماندهی زندگی اجتماعی انسان شد. بطوری که محیط زیست، وضعیت روانی اجتماعی و اقتصادی انسان کاملاً دگرگون و نظام اطلاعات و ارتباطات صنعتی با شکل جدید اش به میدان آمد

3-  اثر گذاری تکنولوژی در مرحله فراصنعتی )پست مدرن( : ایرانیان سالیان متمادی است که از خود می پرسند که چرا کشورهای که نه تنها از منابع ثروت های طبیعی بی بهره هستند بلکه از نظر داشتن زمین نیز در مزیقه هستند. کشورهای کره و ژاپن توانسته اند در چنین جایگاهی در اقتصاد جهان تاثیرگذار باشند اما کشور ما نه بی تردید مهم ترین دلیل وا ماندگی تاریخی ما در مدیریت را می توان عدم مدیریت صحیح دانست. اما اثر تکنولوژی درکشور ما چگونه بوده.

الف( پهلوی اول با الگوی آلمانی ها : سقوط حکومت قاجار و ظهور رضا شاه را باید دوران هنر ایران به وادی توسعه صنعتی دانست) با الگوی آلمانی( آلمان ها با در نظر گرفتن منافع نفت جنوب ایران و با سودای دسترسی به دریای نفت در این دوره به شدت از برنامه های توسعه صنعتی ایران حمایت کردند پس از گذشت زمانی با دخالت انگلیس و شوروی و ناکام ماندن آلمان ها و در راستای خارج کردن رضا شاه از ایران درسال 1321 با اشغال نظامی ایران پرونده توسعه آلمان بسته شد.

ب) پهلوی دوم و الگوی آمریکایی : سالهای دهه اول حکومت محمد رضا شاه را به دو دلیل 1 جوانی 2- هراسی که از سرنوشت پدر داشت می توان سال هرج و مرج اقتصادی و دخالت انگلیس دانست اما با به قدرت رسیدن دکتر مصدق بار دیگر نظم و برنامه اقتصادی به صحنه اقتصاد ایران بازگشت که شواهد زیادی در این خصوص در تاریخ ذکر گردیده است. که در اینجا دخالت آمریکا و انگلیس واضح و روشن است تا قبل از پیروزی انقلاب درآمد حاصل از فروش نفت بخش عمده ای از درآمد کشور را به خود اختصاص داده بود که با پیروزی انقلاب هرج ومرج انقلابی درکشور ما شروع شد.

ج)  انقلاب اسلامی: پس از پیروزی انقلاب باتوجه به اینکه دوران قبل بحث خصوصی سازی مطرح بود جمهوری اسلامی الگوی دولتی کردن منافع و صنایع را در دستور کار قرار داد لیکن این الگوی نیز دوام نیاورد و به هرج ومرج اقتصادی دامن زد که اخیراً در راستای خروج از رکورد اقتصادی الگوی خصوصی سازی دوباره مطرح و ادامه دارد لیکن نتیجه کار تاکنون نتیجه مثبتی ندیده است.

آسیب شناسی فرهنگی جامعه ما از بعد فناوری و فرهنگ : در فرهنگ ما از ابعاد فرهنگی و اجتماعی وسیاسی گسست های فراوانی وجود دارد. عمده ترین آنها شامل موارد ذیل است.

1-   گسست جنسیتی : این گسست را می توان در روابط بسیار متناقض و پیچیده زنان ومردان درجامعه کنونی ما مشاهده کرد. چرا که ساختار جامعه ما پدر سالارانه بوده و رفتارهای مردان در آن تقریباً درهمه سطوح مشاهده می شود. بطوری که نشانه های آن در سازمان های رسمی و غیر رسمی عرف و قوانین قابل مشاهده است.

2-  گسست سنی: به دلیل رشد جمعیت و فراوانی قشر جوان در موقعیتی که رشد اقتصادی جامعه امکان جذب این جمعیت جوان را ندارد و جمعیت آسیب شناختی و آسیب پذیری خاصی را به وجود آورده است که به این موضوع اصطلاحاً فقر زدگی قشر جوان در اثر گسست سنی گفته می شود و به نوعی که صاحبان صنایع و مشاغل بیشتر تمایل دارند از قشر جوان در امور کاری خود استفاده نمایند.

3-  گسست مهاجرتی: انسانها معمولاً در بحث مهاجرت موقعیت های جدیدی را تجربه خواهند کرد در کشور ما این روند درسال های اخیر که به دلیل فشارهای وارد شده بر کشور در فرایند های انقلاب، جنگ تحمیلی و سپس تحریم های اقتصادی بحث مهاجرت قابل درک است. گسست مهاجرت می تواند پیامدهای مثبت و منفی در پی داشته باشد.

4-  گسست طبقاتی : به دلیل فاصله گرفتن هرچه بیشتر اقشار فقیر و ثرتمند و تضعیف طبقه متوسط بطور عام و در عین حال تقویت تحرک اجتماعی که ظاهراً تصویر ایجاد یک طبقه متوسط را به وجود می آورد مشکلات متعددی در جامعه ما به وجود آمده است بطوری که رشد ثروت به صورت ناموزون در جامعه تقسیم شده است. و به همین دلیل سبب کاهش فاصله طبقاتی نشده است و برعکس این فاصله را عمیق می کند وجود چنین فاصله ای می تواند از بعد فرهنگی بسیار پرخطر باشد.

نتایج عملی گسست های فرهنگی را نام برده و دو مورد را توضیح دهید.

1-   تنش و تعارض میان سقف های زندگی و سلیقه های عمومی در قالب تعارض میان سنت و مدرنیته

توضیح: گروه های اجتماعی که هیچ کدام دارای هویت منسجم و یک پارچه نیستند درحال حاضر قابل تقسیم بندی به مدرن و سنتی نیز نیستند، زیرا از یک سو گروه موسوم به سنتی حاضر نیست عناصر مدرن را در زندگی خود جای دهد و از طرفی دیگر مدرنیته نیز مواردی که درگروه سنتی وجود دارد برایش قابل قبول نیست. مثل: تنش و تعارض بین سبک زندگی سنتی و مدرنیته.

2-  بحران هویتی عمومی درجامعه: این بحران بصورت های مختلفی ودرتمام سطوح دیده می شود و دلیل نخست آن در تنش و تعارض)بند 1( است تحلیل پذیری شخصیت های مورد استناد در جامعه ما نمی تواند بر اثاث پذیرش کامل مدرنیته یا سنت انجام می گیرد. بنا براین به ناچار حرکت به سمت اشکال پیوندی صورت می گیرد بنابر این هویت یابی )تمایز( در اینجا شکل تشخیص داده می شود. چرا که در وضعیت مبهم تشخیص هویت کارچندان ساده ای نیست

" تکنولوژی و فرهنگ"

فرهنگ را تعریف کرده ارتباط آن با تکنولوژی را ذکر نمایید.

فرهنگ عبارت است از شیوه های تفکر، احساس، عمل و عقلانیت در هرجامعه. انسانی برای ساخت انسان)تکامل و خود شکوفایی( فرهنگ به نحوه زیستن گفته می شود که در هرجامعه ای برای رفع احتیاجات اساسی خود از حیث بقا ادامه نسل و انتظام اموراجتماعی اختیار می کند.

فرهنگ عبارت است از مجموعه ارزش های مادی و معنوی آفریده شده توسط خود انسان درطول تاریخ توسعه وجنبه های مختلف آن مبتنی بر حرکتی آغازین درفرهنگ جامعه می باشد که از آن به عنوان توسعه فرهنگی و به عبارتی دقیق تر فرهنگ توسعه یاد می شود. بنابراین جوامعی در امر توسعه به موفقیت نائل گشته اند که پیشاپیش باورها و ارزش های فرهنگی مناسب را دریافت سازمان اجتماعی خویش تزریق نموده اند و عناصری را که باعث کندی و کاستی در امر توسعه اقتصادی و تکنیکی می گردید از حوزه فرهنگ خویش به تدریج اخراج نموده اند.

فلسفه تکنولوژی چیست توضیح دهید.

 فیلسوفان متعددی بحث فلسفه تکنولوژی را مطرح کرده اند اما حقیقت آن است زندگی تکنولوژیک که از انقلاب صنعتی شروع شد و این انقلاب زمینه ساز انقلاب مدرن در قرن های حاضر شد. تکنولوژی باتوجه به اقتضاعات تمدن جدید به وجو آمد و تمدن جدید القاب نامقدس توام با غفلت از حیاط معنوی بوده است به ظاهر درخدمت انسانها است . گرچه خواست بشر زندگی ارزشی بوده اما تا به حال این امر تحقق نیافته است یعنی درگذشته انسان خواست زندگی ارزشی و خداگونه برای خود درست کند اما اکنون تکنولوژی به مولفه های حیاط معنوی انسان دستبرد می زند و او را گرفتار بی معنایی افسردگی و تاریکی شیطانی می کند.

دو مورد از تاثیر فرهنگ بر تحولات تکنولوژیکی را نام برده و توضیح دهید.

الف( چرا آمریکا جای آلمان را گرفت؟ آمریکا بعد از جنگ جهانی دوم جای آلمان را گرفت و به رهبری فناوری جهان رسید درنیمه اول قرن بیستم کسانی که در سدد فراگیری آخرین دستاورد های علمی بودند به آلمان می رفتند. درجریان جنگ جهانی دوم آلمان تنها دشمنی بود که فناوری موشک های دور برد را دراختیار داشت و از تکنولوژی برتری برخوردار بود سرانجام سیاست های نژادپرستانه آلمان بود که توسط آمریکا پایه ریزی، پیشگامی علمی، صنعتی ومهندسی را از دست آلمان ها گرفت شکست درجنگ ترمیم پذیر بود اما عواقب فکری این حرکت دشمن فکر آلمان ها را در آغوش گرفت و مقام رهبری علمی و فنی جهان را کشور آمریکا در دست گرفت.

ب( سنت ژاپنی یکی از عوامل موثر درقدرت تکنولوژیکی ژاپن : یکی از عوامل موثر درقدرت تکنولوژیکی کشور ژاپن اولویتی است که آنها به خط تولید می دهند این راز درنوع نگرش مردم ژاپن که بایستی کار فعالیت جسمی باشد نهفته است طبقات بالای این کشور هیچ گاه به کاری که عرق از پیشانی آنها جاری نسازد انجام نمی دهند و این سنت آنها از سنت نظامی گری حاکم بر ژاپن به وجود آمد زیرا فعالیت جسمی پایه و اساس فنون نظامی است و نظامیان ژاپنی در پرداختن بر تربیت جسمی همواره در صف اول قرار داشته اند این روحیه اولویت در تولید را موجب می شود.

      هنر و جامعه : پیدایش و رشد زیبایی شناسی جامعه شناسی

جامعه شناسان درمورد زیبایی شناسی این گونه گفته اند که این مقوله یعنی زیبایی شناسی از نام خویش نیز بسی قدیمی تر است زمانی که فلاسفه برای اولین بار به صورت جدی به هنر علاقه نشان داده اند موضوعی که بیشتر از همه توجه آنها را جلب نمود تاثیری بود که هنر در زندگی اجتماعی افراد به جای نهاد جامعه شناسان پس از مدتها که دریافتند هنر یک بازی ساده، شخصی و بی نتیجه نیست و بلکه بر زندگی جمعی انسانها تاثیر گذار بوده و حتی می تواند سرنوشت جوامع انسانی را دگرگون کنند و اکنده گروهی از مردم را تحت تاثیر قرار دهند.

اما این زاویه و این نگاه به هنر تنها یک جنبه از جنبه های مسئله هستند یعنی موضوع را بصورتی کاملاً دو سویه ببینیم با این سوال که آیا هنر نتیجه زندگی جمعی انسان ها است بدین معنی که انواع هنر ها زاییده پدید آمده گروه های انسانی هستند درنتیجه نقش دو سویه هنر بهتر نمایان می گردد.

زمان زیادی طول کشید تا این جنبه دوم (جامعه بر هنر ) آشکار شود یعنی حدود قرن هجدهم میلادی بی سرانجام این جنبه از زیبایی شناسی جامعه شناسانه متجلی گردید.

      روند تحولات تاریخی جامعه شناسی در ارتباط با هنرهای زیبا

جامعه شناسی با آگوست کنت : آگوست کنت اولین کسی است که پایه های ثبات دانش جامعه شناسی را پی ریزی می کند و به پویایی جامعه که به ظاهر ایستا می باشد اشاره می نماید این وجه تمایل درواقع بیانگر آن است که جامعه اگر چه ظاهری آرام ، ساکن و ایستا دارد. اما همواره از درون دارای جنب وجوش ، فعالیت و پویایی می باشد. اگر چه نخستین تلاش های زیبایی شناسی درعرصه جامعه شناسی ثمر آن چنانی به بار نیاورد نباید حیرت کنیم چرا که دانش جامعه شناسی به معنای درست کلمه هنوز شکل نگرفته بود لذا بایستی به چگونگی شکل گیری جامعه شناسی بپردازیم. اگوست کنت وجه تمایل جوامع انسانی از جوامع حیوانی را صرفاً نظم موجود دراین جوامع نمی داند بلکه به لحاظ حرکت و پیشرفت جوامع انسانی است که آن را از جوامع حیوانی متمایز می گرداند. ولی درنهایت به قانون مراحل سه گانه دست می یابد این قانون اگرچه فقط شامل تحول قدرت تخیل و تفکر انسان و دگرگونی ساختارهای اجتماعی جوامع انسانی را  بیان می نماید. بعد زیبایی شناسی نیز دراین قانون بصورت ضمنی مورد توجه قرار گرفته است.

      اصل و منشع هنرهای زیبا و جامعه شناسی

به لحاظ ترتیب تاریخی زیبایی شناسی درحوزه جامعه شناسی با سلسله ای از تک نگاره های مورد به مورد که بیشتر درکشورهای انگلستان و آلمان پذیرفت ابتدایی ترین شکل های هنر را مورد مطالعه قرار داد به گونه ای که سالنامه جامعه شناسی دورکیم بر آن شد که یک شماره به این دانش جدید اختصاص دهد اما به جای آن که مسئولیت آن به یک متخصص زیبایی شناسی سپرده شود به یک مردم شناس و جامعه شناس دینی محول شد این شخص مارسل موس بود . این موضوع سبب ایجاد نظرات متعدد شد در اینجا ما به بررسی نظریاتی می پردازیم که منشع هنرها را جمع می پندارد نه فرض.

      نظریه دالامبر

وی اولین کسی بود که احساس کرد منشع هنرهای تقلید طبیعت نیست بلکه فعالیت فنی انسان است وی می نویسد فکر پدید آوردن یک وزن (یا ضرب) نه از نغمه های پرندگان بلکه از صدای پتک که با آهنگی پی در پی و منظم به وسیله کارگران کوبیده می شود منشع گرفته است مدافعان این نظریه قبول دارند که فعالیت انسان های اولیه که درواقع فعالیت فیزیکی بوده و ناشی از ضرورت جستجوی غذا است مانند ماهیگیری گردآوری غذا یا جنگ و یا ناشی از ضرورت یافتن پناهگاه بوده است.

عده ای دیگر با استعدلال هایی می گویند هنر در اصل از بازی زاده می شود براساس این نظریه احساس زیبایی مستلزم نوعی شادی است یعنی بسط دادن آزادانه فعالیتی اخلاق نه به خاطر کوشش و تلاش بلکه فقط به خاطر لذت بنابراین هنر به این اساس نمی تواند از کار زاده شود چرا که کار جان فرساست و تابع اجبار و نیازهای مبرم بشری است که به جای لذت رنج و محنت می شود.

در مورد نظریه دوم نیز انتقادهایی وارد است برای مثال زیست شناسان ثابت کرده اند که زیبایی کل به هیچ وجه حشرات را جلب نمی کند و تنها شهد آن است که حشرات را به سوی کل می کشاند در مورد جانداران نیز قدرت است که بیش آلایش زیبایی پوست مورد توجه قرار می گیرد.

      نظریه دورکیم درمورد هنر

دورکیم ترجیحاً هنر را زاییده مذهب می داند این نتیجه ای است که از مطالعه و بررسی توتم پرستی بومیان استرالیا به دست آورده است وی می نویسد شعر علم از اسطوره و افسانه زاده شده اند و هنرهای پلاستیک از تزیینات دینی و مراسم و آیینی و مناسک آیینی برگرفته شده اند. براین اساس این نظریه تصویر نقاشی شده از نیاز به نمایش توتم قبله بر خاک، چوب و چادر مسکونی زاده شده است و رقص نیز از شور و هیجان جمعی که از مراسم آیین های نیایش جمعی بر می خیزد پدید آمده است شعر از نمایش توتم که همراه با تعریف و تمجید از وی منتقل گردیده است. و همچنین درام از آیین های سوگواری پدید آمده است .

      ارتباط زیبایی شناسی با قوم شناسی

بیشتر زیبایی شناسان می کوشند نظریه های خود را بر پایه تحقیقات قوم شناسی بنا کنند تا چند سال پیش اقوامی بودند یا هنوز هستند که در دوران پارینه سنگی بسر می برند با انجام مطالعه بر روی  فعالیت های زیبایی شناسانه آنها ظاهراً بایستی کلید خواستگاه هنر را بدست آورند اما باید یاد آوری کرد که اما باید این اقوام وحشی (نامتمدن) گذشته ای را پشت سر دارند که به ازای گذشته کل تاریخ ماست، لذا اگر این ها طی قرن های متمادی به هیچ وجه خود را تغییر نداده اند و همانگونه که در آغاز بوده اند باقی مانده اند جای شگفتی بسیار است . صاحب نظران معتقد هستند برای کشف سیر آغاز واقعی هنرها به داده های پیش از تاریخ مراجعه کرد چرا که از این طریق می توان به انسان های اولیه اصیل برسند.

      پارینه سنگی

انسان به جای مانده از عصر پارینه سنگی چه نشانه ها و معنایی برای ما عرضه می نماید یکی از هنرهای به جای مانده از این دوران هنر جادویی است چرا که اشاره شده است جادو تنها خواستگاه هنر بوده است اگر چه در این دیدگاه مبالغه شده و نقش غریضه تقلید و ایشایی زینتی و نیاز به انتقال فکر انکار شده است ما دوران رن شکوفایی هنر با جادو پیوسته است.

توضیح: دلیل این موضوع برای انسان ابتدایی برطبق قواعد استعماری یا جادوی تقلیدی به معنای مجسم کردن یک موجود زنده با تصویر یا مجسمه به وی امکان چیده شدن برآن را میسر می کردند در برخی موارد آوردن نام آن موجود نیز همین نقش را داشته است مثلاً کشیدن تصویر یک حیوان به معنای به وجود آوردن خود ان حیوان بوده است. لذا هنر وسیله ای برای زاد و ولد حیوانات و افزایش آنها در مناطق زندگی انسان اولیه مانند جنگل ها، شکارگاه ها و یا غارهایی بوده است.

یکی از صاحب نظران به نام لوکهچنین تغییری را نمی پذیرد نظر او این چنین است که آری درست است که بسیاری از نقاشی ها مجسمه ها شاهدی گویا برای پذیرفتن آیین حیوان پرستی طراحی شده اند اما این سند به معنای آن نیست که هنر ابتدایی بطور کلی هنری دینی جادویی بوده است با قبول نظرات آقای لوکهاین بود که تصویر تحول هنر به شرح ذیل خواهد بود.

1-  تصادف اولین تصویر ها را ارائه می کند

2-  فرد به فکر تقلید آنچه را که درآغاز چیزی تصادفی بوده است می افتد.

3-  وقتی که این آگاهی به قدرت خلاقیت زاده می شود جامعه به فکر افتاد است از آن به عنوان مقاصد جادویی و دینی استفاده کند یعنی هنر فردی و بی قرض به هنری اجتماعی شده و مفید تحول می یابد که درخدمت خانواده یا قبیله قرار می گیرد.

توضیح: چیزی پیش دو صاحب نظر محقق به نام آمپر و گورهام تغییر جدیدی از هنر پیش از تاریخ و با استناد به نتایج تحلیل های آماری عرضه کرده اند انها بر اساس مطالعه هزاران اثر موجود در غارها یا اشیاء هنری باستانی دست به برخی اکتشافات کرده اند که مهم ترین آنها عبارتند از

      اکتشافات

الف) پیدایش و گسترش هنر های تجسمی که به (figority) به گونه ای پیشرونده ما را در مورد خواستگاه آغازین آن به نتایج مطمئن زیر می رساند یعنی زمانی که انسان تشخیص فرم های عجیب و غریب مانند صدف ها، سنگ ها با فرم ها و شکل های ویژه خود اولین نشانه های جستجو و سرگرمی فکری موجود در طبیعت را مشاهده و درک کرد.

ب) هنر ابتدایی تا انتزاعی با طرح های غیر تجسمی آغازین می گردد و منظور آثار پدید آمده برانید یک (نتیجه یک) اتفاق ناگهانی وخود جوش حاصل از شورو هیجان شکارچیان برای ترسیم شکل های الهه ها، حیواناتی چون ماموت ها، گوزن هاحاصل از الهام یا گرایش شدید آنها نیست آنچه مشاهده می شود توسعه بسیار تند کوشش های بسیار کند برای تغییر و تجسم دستی محتوای گفتاری است که قبلاً در ذهن او شکل گرفته است این دوره در حدود ده هزار سال طول کشید.

ج) با تکیه بر آنچه گفته شد این نظریه پردازان درعین حال مجموعه واژگان و هم ترکیب واژگانی تصویرهایی دیوارها را به دقت بررسی کرده که متوجه می شویم تمام غارهایی که در فضای غربی بررسی شده اند نظمی فضایی را به نمایش گذاشته و میانگر و تعارض بین دوجنس نر و ماده است. واژگان ممکن است در طول قرن ها تعقیب کننده اما اشکال و نمادها درحفظ فرم وحالت خود به گونه ای پایدارتر عمل می نماید. مانند نمادهایی که نشانگر جنسیت و در جانوران یا انسان می باشد.

      جامعه شناسی علاقمندان  و دوستان هنر چیست؟

عبارتست از براینکه یک ارزش هنری وجود داشته باشد صرفاً خلق آن کافی نیست بلکه تا این اثر تامین نیابد و درسطح عموم جامعه نهادینه نشود آن ارزش هنری فردی باقی خواهد ماند بطوری که گویا اصلاً وجود نداشته باشد نقش نخبگان درجامعه این است که پیشنهاد تازه ای به مخاطبان یعنی سطح عموم جامعه ارائه دهد. پذیرش یا رد این پیشنهاد به او مربوط نیست شاید این پیشنهاد به عنوان یک ارزش درجامعه قرار گرفته و یا حق ورود به حوزه ارزش ها پیدا ننمود.

      برخورد جامعه با ارزش های هنری که از طرف هنرمندان ارائه می گردد.

معمولاً ارزش های هنری نوین که هنوز برای مخاطبان تکان دهنده و ایجاد شوک می نماید یا پذیرش جامعه همراه است که افرادی با حمایت از این هنر موجب بالیدن و کمال یافتن آن ارزش ها شده و بعدها نیز طرفداران بیشتری پیدا می کند. اما در مقابل برخی جوامع مانند جوامع شرقی که اغلب درمقابل خلاقیت ارزش های نوین هنری نفوذ ناپذیر جلوه می کنند به دلیل پایبندی به ارزش های سنتی خویش برعکس جوامع غربی پذیرای هنرهای نوینی فقط درحد اعلاء نمی باشند.

      خلاقیت درهنر و ارتباط آن با دانش جامعه شناسی

پذیرش یا رد ارزش های زیبایی شناختی وابسته به شرایط اجتماعی است از سوی دیگر برخی قضاوت ها وسلیقه های فردی و خصوص نیز وجود دارد و باتوجه به اینکه برخورد با اثر هنری ریشه روانشناختی دارد بخش دیگر جامعه شناسی یعنی جامعه شناسی علمی زیبایی شناسی پدید می آید.

      چهار عامل مهم که شکل دهند ادبیات درحوزه هنر نیز جا گرفت

یعنی آن چه که درمورد ادبیات درست می باشد درمورد سایر هنرها نیز می توان صحت داشته باشد عبارتند از

الف) موقعیت اجتماعی

ب) تحصیلات آموزشگاهی

ج)  نقش منتقدان

د) تاثیر رسانه های جمعی یا گروهی

      هنر به مثابه یک نهاد اجتماعی

هنر تنها به نهادهای اجتماعی  وابسته است بلکه در یک تعامل نهادهای اجتماعی خاص خود را پدید می آورد قبل از پرداختن به موضوع به تعریف نهاد اجتماعی می پردازیم. شایان ذکر است تحلیف دقیق نهاد اجتماعی در جامعه شناسی حقوقی به شرح ذیل است:

الف) یک  نهاد ایده کار یا موسسه ای است که تحقق پیده کرده و از نظر حقوقی درمحیط اجتماعی دارای استمرار است یعنی وجود داشته و حیات دارد برای تحقق بخشیدن به این ایده نیرویی در سازمان ایجاد می گردد و از سوی دیگر میان اعضای گروهی که به تحقق این ایده علاقه دارند رفتارهایی ناشی از مشارک پدید می آید که منبع قدرت آن را هدایت می کند و قوانینی برای فرایند انجام کار وضع می نماید.

ب) نهاد را صرفاً از دیدگاه اشخاص ارتقاء نمی بخشد بلکه نهاد با شخصیت یافتن می یابد بدین صورت همکاری میان همکاری فکری و عملی میان بنیانگذاران به نهایت خود می رسد. شایان ذکر است اولین نهادها از ایده زیباشناختی پدید نیامده است اما درجریان حیات خود با طیف هایی زیبایی شناسی خود را قوی تر نموده است.  

1- چگونگی کسب آگاهی و درک محیط در جوامع مختلف را تجزیه  تحلیل نمائید؟

هر جامعه­ای به اقتضای موقعیتی که کسب کرده است و یا درجریان تغییرات اجتماعی به او رسیده است معیار و ترازویی برای خود تدارک می­بیند و از این طریق تلاش می­کند بر اساس ترازوی فوق­الذکر که ریل گذاشته شده از گذشته
می­باشد حرکت کند شاید این گونه به ذهن متبادر شود که به همه دستاوردهای ملی، مذهبی و سایر دستاوردها نیز اطلاق می­گردد اما آنچه مهم است زمانی است که مردم آن جامعه برای کسب اطلاعات و آگاهی صرف می کنند و ارزشی است که برای مکتسبه قائلند ( پس به این نتیجه می رسیم بدست آوردن آگاهی بسته به این است که چه موقعیتی برای آن ایجاد شده)

2- برای کسب اطلاعات و آگاهی معیار اصلی چیست؟

معیار کسب آگاهی در پیشگاه عقل سلیم واقعیت هایی است که مردم آن جامعه با آن دست و پنجه نرم می کنند نه ذهنیت هایی که برای آنها می سازند اندیشه ای که ساخته شود زود خراب می شود ولی درکی که عینیت یابد ماندگار می گردد نظریه های فرهنگی در جهان امروز هر چند برخی ذهنی است ولی آن بخشی از نظریه ها ماندگار می شود که متکی بر عینیت باشد و از این طریق بخواهند به حیات خود ادامه دهند.

چو صد گفته به نیم کردار نیست.

3- یک تعریف از فرهنگ ارائه داده و انواع آنرا با ذکر مثال بنویسید؟

کلیه دستاوردهای مادی و معنوی نوع بشر که از گذشته های دور تا کنون در اثر تعاملات اجتماعی کسب شده است و بر نسلهای بعدی نیز منتقل می شود را فرهنگ می گویند.

1- فرهنگ مادی: به کلیه دستاوردهای قابل لمس گفته می شود که خود به 2 بخش تقسیم می شود:

الف: تمدن که دستاوردهای مدنی و قابل احترام جوامع می باشد مثل پاسارگاد و حرم حضرت امام رضا (ع)- تخت جمشید

تجدد: دستاوردهای فعلی کشورها را که با آن زندگی می کنند مثل برج آزادی- میلاد- بزرگراههای ایران

2- فرهنگ معنوی: به کلیه دستاوردهای غیر قابل لمس گفته می شود که به 2 قسمت تقسیم می شود:

الف: فرهنگ معنوی مکتوب : مثل قران کریم- شاهنامه فردوسی- شفای ابن سینا

ب: فرهنگ معنوی شفاهی: مثل فولکلور عامه که در لغت به معنی باورهای شخصی افراد مثل ضرب المثل- داستان، لطیفه

4-نظریه چیست و چگونه بوجود می آید؟ با ذکر مثال توضیح دهید؟

هر گاه فرد دانشمندی به خصوص در علوم انسانی اظهار نظر جدید ارائه نماید و چنان مطمئن و قوی باشد که بر سر زبانها بیفتد و رسانه­های جمعی بویژه جراید استثناً مجلات علمی آنرا به چالش بکشند و به درست بودن آن اذعان کنند، اظهار نظر علمی گفته می شود. در صورتیکه این اظهار نظر در محافل علمی دیگر کشورها نفوذ کند به زبان آنها ترجمه شود و در دانشگاههای معتبر تدریس گردد به تئوری تبدیل می گردد این تئوری پس از گذشت سالها جایگاه علمی ویژه پیدا می کند به قانون تبدیل می شود و اگر قوانین علمی مطرح شده در علوم انسانی جهانی می شود به آن نظریه می گویند و از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود. بسیاری از صاحب نظران مذکور موقعیت نظریه خود را در دوره حیات خود نمی­بینند و در نسلهای بعدی تعلیم می­یابد. مثل نظریه زیر بنایی بودن اقتصای از نظر مارکس

5-نظریه های نوین فرهنگی چگونه بوجود آمده است؟

نظریه ­های فرهنگی در جهان سوم حول گفتمان­هایی چون ناسیونالیسم (ملی­گرایی) قوم گرایی- سنت گرایی و جهان شمولی شکل گرفتند مقصود از جهان شمولی این هست که معتقدند جهان باید یک حکومت داشته باشد و زیر نظر ایدئولوژی باشد که ما آنرا قبول درایم مثل حزب نازی شکل خاص این گفتمان ها که هویت فرهنگی ویژه پیدا کرده بود در کشورهای د رحال توسعه در مقابل فرهنگ مسلط غرب پیشنهاد شد تحت عنوان قوم گرایی های فراملی که سوسیالیسم به رهبری شوروی آنرا رهبری می کرد. لنین رهبر کمونسیت های آن زمان، لنین رئیس جمهور خود ساخته شوروی فحشی را به کشورهای غربی نسبت داد بعنوان امپریالیسم

6- نظریه فرهنگی ادوارد شیلر را تجزیه و تحلیل کنید؟

از نظر ایشان گرایش های فرهنگی و نگرش های مربوطه در کشورهای جهان سوم مراحل زیر را پشت سر گذاشته است: 1- از استمرار (استعمار) تا جنگ جهانی اول که فرهنگ غرب الگوی فکری و فرهنگی این گونه روشن فکران را تشکیل می دهد و اصول آنرا مقبول می دانست.

2-شیلر آنرا مرحله تجدید اخلاقی می داند و فضای پذیرش فرهنگ غربی محدود شد و نوعی ناسیونالیسم احساس آمیز و گرایش های فرهنگی محور قرار گرفت مثل سنت گرایی یهودیت، مسیحیت و اسلامیت که بدان امروز بنیاد گرایی می گویند.

7- هژمونی فرهنگی چیست در کشورهای پیشرفته و در حال توسعه با هم مقایسه کنید؟

هژمونی پذیرش داوطلبانه و با علاقه یک قدرت یا توانایی یا ائدلوژی به صورت مشروط است تا زمانیکه منافع پذیرندگان به خطر نیفتد. (قدرت توانایی به زیر سلطه در آوردن دیگران از هر روشی)

مثال: ایران (نظام ازدواج- خواستگاری مرد از زن- برگزاری مراسم بله برون- شیرینی خوران) بحث هژمونی یک مسئله انتقادی است که توسط منتقدان حاکمیت سرمایه داری در کشورهای آمریکا و اروپا مطرح شد، لذا امروز با ترمیم این اندیشه تحصیل کرده های مراکز علمی مختلف تا زمانی که منفعت اکثریت را تامین کند قبول دارند.

8- نظریه لویی آلتوسر که بر اساس پرموبلاماتیک فرهنگی را تجزیه و تحلیل کنید؟

به نظر آلتوسر مشکل اکونومیسم از طریق تجربی ممکن نیست بلکه تنها از طریق نظری یعنی تغییر پروبلاماتیک یا گفتمان قابل اعمال است. از این دیدگاه، جامعه پدیده ای ذاتی بلکه مجموعه ای از روابط میان ساختارهاست لذا التوسر تغییر مکانیکی زیر بنا، رو بنا در مارکسیم اکونومیستی را کاملاً نفی می کند به نظر او صورت بندی اجتماعی مرکب از 3 ساختار هسته ای است ( مغزتشکیل یک جامعه)

1- ساختار اقتصادی (زیر بنا)   2- ساختارسیاسی   3- ساختار ایدئولوژیک (مهمتر از همه که فرهنگ سازی است) (رو بنا)

آنچه در تعبیر اکومونیستی (اقتصادی) رو بنا خوانده می شود و بازتاب انفعالی زیر بنا به شمار می رفت.

9- نقطه تمرکز اندیشه هوگارت را به همراه اعتقادات او در خصوص رسانه های جمعی بنویسید؟

نقطه تمرکز اندیشه هوگارت تحلیل زندگیف اخلاق و فرهنگ طبقه کارگر است. در مقابل خط گسترش فرهنگ توده ای آمریکا که هوگارت آن را بربریت درخشان می داند. به نظر او ویژگی اصلی آن را جنسیت و خشونت تشکیل می دهد. جنسیت: بهره کشی از جنس زن او معتقد است رسانه های جمعی مدرن در فرهنگ اصیل دخل و تصرف می کنند و فرهنگی ساختگی- بی رنگ و رو و پیش پا افتاده رواج می دهند. از همین رو عصر جدید عصر تنزل فرهنگی است پس از هوگارت، طبقات پایین و توده مردم در عصر جدید می توانند هم فرهنگ خودجوش داشته باشند و هم فرهنگ تحمیل شده و تجاری اما در عمل این فرهنگ تجاری توده ای است که غلبه دارد.

10- ریموند ویلیام فرهنگ را از سه منظر تعریف کرده است بطور خلاصه تجزیه و تحلیل کنید؟

1- فرهنگ به عنوان آرمان و کمال مطلوب که در آن ارزش های عام و مطلق تجلی می یابد.

2- فرهنگ به عنوان کردارها و آثار فرهنگی موجود که مظهر اندیشه و عمل انسان استف با توجه به معیار آرمانی و مطلق بوجود می آید.

3- فرهنگ به عنوان مقوله ای اجتماعی با تعریف خاصی از زندگی می باشد که مبین معانی و ارزشهای رایج و متداول هر عصری است.